06
ژانویه

چله‌کشی مغزی

چله‌کشی جهت مرمت انواع و اقسام گوناگونی دارد. چله‌کشی مغزی که به آن بطلمه گویند در مرمت جایگاه والایی دارد. زیرا چله‌کشی به شیوه‌های گوناگونی انجام می‌شود. به جای هر یک از چله‌های آسيب دیده و در محل اصلی چله، یک چله جایگزین می‌شود. روش کار این نوع (فرش لول بافت): قالی را به صورتی که پشت آن به سمت مرمتگر باشد (بر روی تخته) ثابت می‌کنيم، به گونه‌ای که هيچ کششی بر آن وارد نشود. نخ مورد استفاده برای چله را به گونه‌ای انتخاب می‌کنيم که پس از دولا تاب شدن ضخامت آن کمی کمتر از چله اصلی قالی باشد.

به دليل این که در درگيری با چله‌های اصلی قالی کمتر دچار باد کردگی شاید ترکيدن قوس گره ها شود. سوزن را نيز متناسب با ظرافت و رجشمار قالی انتخاب می‌‌کنيم. پس از آماده کردن نخ و سوزن،کار را شروع می‌کنيم. محل اولين چله آسيب دیده خود را با توجه به خواب قالی و نوع گره مشخص می‌کنيم.

برای نمونه،چله اول را، چله پشت فرض می‌کنيم. چله آسيب دیده از چند رج قبل از پارگی تخليه می‌کنيم. سپس سوزن را چند رج پيش از محل بریده شدن چله خارج می‌کنيم. کار تخليه چله را در سمت دیگر پارگی و در امتداد چله پيشين انجام داده و سوزن را در سوی دیگر پارگی وارد قوس های تخليه شده کرده، پس از ایجاد چند رج درگيری با چله‌ اصلی قالی از پشت فرش خارج می‌کنيم.

برای چله کشی مغزی، مرمت‌گر در گام نخست باید اسلوب فنی فرش را به درستی دانسته و تشخیص دهد

ه دليل این که در درگيری با چله‌های اصلی قالی کمتر دچار باد کردگی شاید ترکيدن قوس گره ها شود. سوزن را نيز متناسب با ظرافت و رجشمار قالی انتخاب می‌‌کنيم. پس از آماده کردن نخ و سوزن،کار را شروع می‌کنيم. محل اولين چله آسيب دیده خود را با توجه به خواب قالی و نوع گره مشخص می‌کنيم. برای نمونه،چله اول را، چله پشت فرض می‌کنيم. چله آسيب دیده از چند رج قبل از پارگی تخليه می‌کنيم.

سپس سوزن را چند رج پيش از محل بریده شدن چله خارج می‌کنيم. کار تخليه چله را در سمت دیگر پارگی و در امتداد چله پيشين انجام داده و سوزن را در سوی دیگر پارگی وارد قوس های تخليه شده کرده، پس از ایجاد چند رج درگيری با چله‌ اصلی قالی از پشت فرش خارج می‌کنيم.

 

ميزان کشيده‌گی تارها در این مرحله بسيار مهم است. رفوگران در این زمان برای ایجاد بافتی مناسب و یکنواخت تار جدید را سفت کشيده، کشيدگی تار جدید در ميان سوراخ باید با کشيدگی تار قدیمی و سالم مجاور آن یکسان باشد. ابتدا با فشار انگشت خود روی اولين تار و سپس تار دوم، ميزان کشيدگی دو تار را ارزیابی می‌کنند. اگر تار جدید شل است آن را کشيده تا سفت شود.

چله کشی بهتر است توسط رفوگر متخصص و متبحر انجام شود.

اگر تار جدید زیادی سفت است در جایی که سوراخ را قطع کرده آن را می‌کشند تا شل شود. اکنون زمان چرخش سوزن به سمت ناحيه مرمت است. یک چرخش،نقطه ای است که تار جدید از یک گره روی تار قدیمی به گره مجاور در تار قدیم ی دیگر می‌رود. اغلب تارکشی سوراخ نيازمند تعدادی از تارهای جدید تثبيت شده است.

چنانچه چرخش‌ها برای تارهای جدید روی یک ردیف از گره‌ها پدیدار شود، به طور مثال سه گره از سوراخ، یک برآمدگی در طول آن ردیف از گره‌ها شکل خواهد داد. این برآمدگی خطوط اصلی لبه های بالایی و پایينی ناحيه تثبيت شده در پشت قالی را ترسيم می‌کند.

به منظور جلوگيری از این تغيير شکل در بافت،چرخش زیگزاکی صورت می‌گيرد. چگونگی این چرخش‌های زیگزاکی و مکان هر چرخش نسبت به چرخش‌های کناری. پس از انجام چرخش سوزن در مسير برگشت یک تار دیگر را همانند تار کناری بازسازی می‌کند و به این روش همه‌ی تارهای پشت بازسازی می‌شود.