08
ژانویه

انواع قالي ايراني از نظر نوع الياف

قالي‌ها بجز اندازه و طرح‌هاي متفاوت از نظر نوع الياف به كار رفته در آن به انواع و اقسام گوناگونی تقسیم می‌شوند. یک رفوگر فرش باید این مواد را به درستی تشخیص داده و عملیات مورد نیاز برای انجام مرمت فرش را به درستی بر روی فرش اعمال کند. دلیل شیوه‌ها و حساسیت متفاوت هر یک از فرش‌ها، به ساختمان فیزیکی و شیمیایی هر یک از الیاف‌ها بازمی‌گردد. وجود ویژگی‌های مختلف باعث می‌شود تا یک فرش به ماده‎‌ای حساس و در مقابل ماده دیگر مقاومت داشته باشد. در ادامه و متون زیر به تفضیل رایج‌ترین اقسام و انواع فرش از نظر نوع الیاف کاربردی تشریح شده است.

قالی پشمی

در بافت این قالی‌ها از پنبه و پشم استفاده می‌شود. بدین ترتیب از نخ پنبه‌ای با ضخامت‌های متفاوت برای کاربرد به عنوان تار (یا همان چله) و پود و همچنین از نخ پشمی برای تولید به عنوان پرز فرش استفاده می‌شود.

قالي تمام پشمي

منظور از چنین قالی‌هایی، آن است که در بافت فرش تنها از پشم به عنوان مواد اولیه انجام شود. تار (چله)، پودها از و گره‌ها از پشم تشكيل شده‌اند. بافت و تولید این قالی عمدتا در میان ايلات و عشاير و تركمن‌ها معمول است.

قالي ابريشمي

منظور از قالی ابریشمی آن است که در بافت و تولید قالی، تماماً از ابریشم به عنوان ماده اولیه فرش استفاده شود. بدین ترتیب از نخ ابریشمی در ضخامت و تاب‌های متفاوت به عنوان تار (چله) و پود آن و در قالي‌هاي تمام ابريشم گرده‌ها نيز از ابريشم است. عموماً این گروه از قالی‌ها بسیار گران‌بها و گران‌قیمت بوده و بازسازی و مرمت این فرش‌ها، حساسیت بالایی را طلب می‌کند.

قالي گل ابريشم

منظور آن است که در چنین فرشی از نخ ابریشمی، پشمی و پنبه‌ای به صورت توأمان استفاده می‌شود. تار (چله) از پنبه يا ابريشم و پود از پنبه و گره‌ها از پشم‌هاي ظريف و دور گل‌ها و حاشيه نقش‌ها و بعضي از موتيف‌ها از ابريشم است.

قالي سوف

نوعي از قالي‌هاي كمياب و نادر كه فقط نقش گل و بوته پرز دار (گره بافت) و گل برجسته بوده و زمينه آن با پودهـاي زرين بافته شـده است. امروزه نوعي قالي گليم فرش بافته مي شود كه به همان روش بافته مي شود و الياف به كار رفته معمولاً پشم و ابريشم است. منظور از سوف بافت به نقوش گل و بته برجسته اي كه در گليم باف سر و ته برخي قالي‌هاي نفيس با فته مي شود.